Rwa kulszowa – objawy, przyczyny, leczenie

Rwa kulszowa – objawy, przyczyny, leczenie, 8.3 out of 10 based on 8 ratings

Kiedy łupie w kręgosłupie czyli rwa kulszowa atakuje!

Nagły ból pleców, szczególnie podczas schylania, dopadł kiedyś chyba każdego z nas. Zwykliśmy takie sytuacje lekceważyć: „samo przejdzie”, a jeśli nie – wystarczy tabletka przeciwbólowa. I faktycznie, najczęściej tak właśnie jest. Ale uwaga! Jeśli zaskakuje w najmniej oczekiwanym momencie, promieniuje w kierunku nogi i utrudnia poruszanie się – to może być rwa kulszowa!

Czym jest rwa kulszowa?

Mówiąc krótko: rwa kulszowa to bolesna dolegliwość wywołana zapaleniem nerwu kulszowego – stąd zresztą wywodzi się jej nazwa. Nerw ten zaczyna się w odcinku lędźwiowym kręgosłupa, skąd biegnie – przez pośladek i udo – do stopy. Kiedy pojawia się w nim stan zapalny lub gdy jest mocno podrażniony, robi się wyjątkowo wrażliwy. Wówczas nawet najmniejszy ruch może spowodować ogromny ból.

Objawy rwy kulszowej

Co ciekawe, rwa kulszowa u większości pacjentów ustępuje samoistnie i nie wymaga leczenia. Często jej objawy są jednorazowe lub trwają zaledwie kilka, kilkanaście dni. Jeśli jednak ból towarzyszy nam dłużej – przez tygodnie albo miesiące – konieczna jest wizyta u lekarza, który przeprowadzi z nami szczegółowy wywiad dotyczący lokalizacji bólu, jego nasilenia i okoliczności pojawiania się oraz dokładnie wypyta nas o przebyte urazy, schorzenia i prowadzoną aktywność fizyczną.

W większości przypadków diagnoza rwy kulszowej może być postawiona już na podstawie samych tych informacji. W bardziej skomplikowanych przypadkach może okazać się konieczne wykonanie zdjęcia rentgenowskiego, przeprowadzenie tomografii komputerowej lub – w krytycznych sytuacjach – rezonansu magnetycznego.

Warto pamiętać, że – wbrew powszechnej opinii – rwa kulszowa nie jest przypadłością dotykającą wyłącznie spracowanych Panów po 40-tce. Równie chętnie atakuje przedstawicieli obu płci, i to niezależnie od wieku. Szczególnie narażone są na nią między innymi kobiety w ciąży. Co więcej, atakuje nagle i zwykle nie da się przewidzieć jej nadejścia.

Objawy rwy kulszowej

Bóle pleców mogą mieć różną genezę. Podstawą do odróżnienia rwy kulszowej od innych dolegliwości, a szczególnie tak zwanych „korzonków”, jest prawidłowe rozpoznanie typowych objawów.

Podstawowy objaw rwy kulszowej to oczywiście dojmujący ból pleców, który pojawia się dość niespodziewanie i błyskawicznie rozwija. Charakterystyczne jest to, że ból promieniuje od kręgosłupa w kierunku stopy, co związane jest ze wspomnianym wcześniej układem nerwu kulszowego.

Szczególne nasilenie bólu występuje, kiedy schylamy się (z pozycji stojącej) lub – leżąc na plecach – podnosimy nogę. To ostatnie zjawisko nosi nazwę objawu Lasègue’a. Rwie kulszowej towarzyszy zwykle również drętwienie niektórych części ciała – zwykle małego palca u nogi – oraz poczucie osłabienia mięśni.

Ból wynikający z rwy kulszowej jest przeważnie tak silny, że poważnie utrudnia poruszanie się, może także przechodzić okresowe wahania – chwilami jest słabszy lub zanika prawie całkowicie, chwilami zaś dosłownie „zwala z nóg”.

W poważniejszych przypadkach może pojawić się też niedowład mięśni, które opowiadają za prostowanie stopy i dużego palca, a nawet zaburzenia funkcji zwieraczy pęcherza moczowego lub odbytu!

Przeważnie leczenie rwy kulszowej nie jest specjalnie skomplikowane i polega w większości na odpoczynku oraz przyjmowaniu leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Jeśli jednak opisane objawy utrzymują się dłużej lub niepokojąco przybierają na sile – wówczas konieczne może okazać się leczenie operacyjne czyli operacja neurochirurgiczna.

Przyczyny rwy kulszowej

Rwa kulszowa u kobietWśród głównych przyczyn rwy kulszowej wymienia się stan zapalny nerwu kulszowego. Nie jest to jednak jedyny powód. Równie często rwa kulszowa, czyli ischias (łac.), jest skutkiem dyskopatii w okolicy kręgów L4, L5 lub L6. Może być także objawem powikłań po przebytej chorobie zakaźnej, współobjawem cukrzycy, a nawet przesłaniem ku kompleksowemu przebadaniu organizmu pod kątem ewentualnych zmian nowotworowych!

Sam ból towarzyszący rwie kulszowej wynika z podrażnienia nerwów rdzeniowych tworzących nerw kulszowy, który jest największym nerwem obwodowym w ciele człowieka. Nagły bądź stały ucisk lub zapalenie zwiększają jego wrażliwość, powodują więc, że nie funkcjonuje prawidłowo. Efektem jest właśnie przejmujący ból, który – niestety! – często lekceważymy.

W niewielkiej liczbie przypadków przyczyna rwy kulszowej może być też zupełnie inna. Otóż u większości ludzi nerw kulszowy przebiega pod mięśniem gruszkowym. U około 15% populacji biegnie on jednak nie pod nim, a poprzez niego. Kiedy mięsień się kurczy, uciska nerw, co w efekcie może – choć wcale nie musi – prowadzić do rozwoju rwy kulszowej.

Co ciekawe – niektórzy twierdzą, że u niektórych osób spośród tych 15%, bezpośrednim powodem występowania rwy może być… portfel! A konkretnie – portfel noszony w tylnej kieszeni spodni. Uciska on bowiem mięśnie pośladkowe i może drażnić także nerw kulszowy, zwykle podczas siadania. Ta teoria jednak – jakkolwiek bardzo prawdopodobna – nie została potwierdzona.

Leczenie rwy kulszowej

Okazuje się, że leczenie rwy kulszowej to wcale nie taka prosta sprawa. Przede wszystkim, w wielu przypadkach rwa kulszowa ustępuje samoistnie. Kiedy więc dopada Cię nagły ból, promieniujący do stopy i utrudniający poruszanie, spróbuj najpierw położyć się na plecach i odpocząć. Często już samo to wystarczy, aby osłabić objawy lub całkowicie je wyeliminować.

Jeśli odpoczynek nie pomaga, można pomóc sobie smarowaniem bolących miejsc maścią przeciwbólową oraz przyjmowaniem leków przeciwbólowych. Oczywiście trzeba koniecznie zaprzestać wykonywania wszelkich prac fizycznych, które mogłyby obciążać kręgosłup.

Wielu osobom na ból towarzyszący rwie kulszowej pomagają też masaże pleców. Trzeba jednak pamiętać, że jeśli powyższe sposoby nie działają lub przynoszą zaledwie nieznaczną ulgę, wizyta u lekarza jest absolutnie konieczna.

W mniej skomplikowanych przypadkach lekarz zapisze nam prawdopodobnie niesteroidowe leki przeciwzapalne oraz poleci przyjmowanie leków przeciwbólowych. W zależności od nasilenia bólu, może to być zwykły paracetamol, ale może także tramal. Jeśli nie pomagają, lekarz może przepisać nam zastrzyki z glikokortykosteroidów.

Najprawdopodobniej zostaniemy także skierowani na rehabilitację w postaci terapii manualnej (neuromobilizacja) metodą McKenziego lub Kaltenborn-Evjenth.

Gdy rwa kulszowa jest już naprawdę zaawansowana, może zajść konieczność poddania się operacji. Chirurg ortopeda lub neurochirurg zakwalifikuje nas do dyskektomii lub mikrodyskektomii. Obie te metody polegają na usunięciu części dysku, całego dysku lub dysków powodujących ucisk na nerw. Oczywiście w każdym przypadku założeniem jest jak najmniejsza skala ingerencji, jednak rodzaj i zakres operacji jest zawsze rozpatrywany indywidualnie. Różnica pomiędzy dyskektomią a mikrodyskektomią polega na tym, że w tym drugim wypadku ingerencja chirurgiczna obejmuje mniejszy fragment kręgosłupa oraz wymaga jedynie niewielkiego nacięcia na skórze.

Operacja w zdecydowanej większości przypadków skutecznie usuwa ból oraz – co najważniejsze – przyczynę choroby. Zwykle jednak konieczna jest długa rehabilitacja, a jeśli zabieg chirurgiczny przeprowadzony był zbyt późno, odzyskanie pełnej sprawności może okazać się nawet niemożliwe.

Z drugiej strony – wcześnie wykryta i odpowiednio leczona rwa kulszowa wcale nie musi okazać się niebezpieczna ani utrudniać choremu życia. Grunt, to nie lekceważyć bólu pleców, a zamiast „dra Google” skorzystać z fachowej pomocy.

VN:F [1.9.22_1171]
Ocena: 8.3/10 (8 głosy)

Komentarze do artykułu
  1. Patryk, dbamokregoslup.pl | Odpowiedz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przeczytaj poprzedni wpis:
Kinesiology Taping – leczenie kręgosłupa przez całą dobę

Kinesiology Taping to jedyna metoda rehabilitacji, która działa cały czas, pozwala na osiąganie doskonałych rezultatów terapeutycznych przez działanie sensoryczne plastra...

Zamknij